Asimetrik iki kompresörlü bir ısı pompasında gaz borusunu, iki kompresörün birlikte çalıştığı duruma göre seçmek doğru görünür. Ama cihaz yılın önemli bir bölümünü tek kompresörle geçirir ve kütlesel debi o sırada dörtte bire kadar iner. Aynı boruda emiş hızı da onunla birlikte düşer; gaz, yağı kompresöre geri taşımakta zorlanır.
Bu yazıda yaz ve kış çalışacak şekilde tasarlanan bir rooftop cihazında dört bakır boru çapını 24 çalışma durumunda hesapladık. Sonuç, çapı belirleyenin tam yük değil en küçük kademe olduğunu gösteriyor.

Cihaz 6.000 m³/h debili, R410A'lı ve tek devrelidir. Devrede iki farklı boyda scroll kompresör vardır: Copeland ZP31K5E (küçük) ve ZP42K5E (büyük). İkisi birlikte yaklaşık 20 kW soğutma verir. Hesaplar HVACinOne ile yapılmıştır [13].
Neden önemli?
Bu cihazda, iki kompresör birlikte çalışırken gaz hatları yaz A noktasında kapasitenin %0,7'sini (3/4 inç) ile %1,9'unu (5/8 inç) götürdü. Bu sayılar bu tasarıma özgüdür; metraj, çap ve kompresör çifti değişince değişir.
Yine de büyüklük sırası fikir verir. Eurovent Certita'nın rooftop sertifikasyon kurallarına göre ölçülen kapasite, beyan değerinden en fazla %5 düşük olabilir [7]. Beyan değeri hatsız bir hesaptan geliyorsa, bu %5'lik payın yaklaşık %15 ile %40'ını hat kaybı yer.
Ama asıl risk kapasite değil, yağ dönüşüdür. Gaz hattı çapı hem kapasiteyi hem de kompresörün ömrünü etkiler.
İki boru, iki mevsim
Kompresör ile dört yollu vana arasındaki iki bağlantı her mevsim aynı hat olarak çalışır. Vana ile bataryalar arasındaki iki boru ise mevsime göre değişir: soğutmada iç batarya tarafındaki boru emiş, dış batarya tarafındaki boru basma hattıdır. Isıtmada bu durum tersine döner.

Borulardaki basınç kaybı, kompresörün gördüğü doyma sıcaklığını değiştirir. Bu farka doyma kayması diyoruz (K). Bu çalışmada kaymayı HVACinOne ile, sonradan eklenen bir düzeltme olarak değil, çevrim çözümünün içinde hesapladık [13].
Her gaz borusu bu yüzden iki durumda kontrol edilmelidir: emiş hattı olduğunda ve basma hattı olduğunda.
Boyutlandırma ölçütleri: ASHRAE
Seçimleri ASHRAE Handbook—Refrigeration'ın önerdiği değerlere göre yaptık [6]. ASHRAE bu aralıkları ekonomi, basınç kaybı, gürültü ve yağ dönüşünü birlikte gözeterek verir [1].
| Hat | Ölçüt | ASHRAE | Neden |
|---|---|---|---|
| Emiş | Hız | 4,57–20 m/s | Ekonomi, basınç kaybı, gürültü, yağ dönüşü |
| Emiş | Doyma kaybı | ~1 K | Kapasite kaybı, güç artışı |
| Basma | Hız | 10–18 m/s | Ekonomi, basınç kaybı, gürültü, yağ dönüşü |
Tablo 1 — Bu çalışmada kullanılan ASHRAE ölçütleri ve gerekçeleri.
Diğer firmalar ne diyor?
- Daikin: yatay emiş ve basma hatlarında en az 2,54 m/s, yükselen borularda en az 5,08 m/s. Emiş ve basma kaybı 1,1–1,7 K. Sahada borulanan sistemler için yazılmıştır [2].
- Danfoss: emiş hattında yatay en az 4 m/s, yükselen boruda 8–12 m/s ve yükselen boruda her 4 m'de bir yağ tuzağı (U dönüşü) [3].
- Copeland: çok kompresörlü ünitelerde yatayda en az 4 m/s, dikeyde en az 8 m/s. Tek kompresörle çalışırken gaz hızının düştüğünü ayrıca hatırlatır [12].
- Lennox: emiş hızı gürültü için en fazla 10 m/s. Yükselen borularda boydan bağımsız en az 6,1 m/s (tercihen 7,6 m/s) ve 1,5 m üstü yükselişte yağ tuzağı [10].
- York: emiş kaybı en fazla 1,1 K ve 6 m üstü dikey hatlarda ek yağ tuzağı. Yükselen borular için hız yerine çapa göre minimum kapasite tablosu verir [4].
- Copeland (sistem tasarımı): basma hattında yağ sıcak olduğu için düşük hızlarda da akar. En düşük hız asıl olarak kısmi yükte sıcak gazın yukarı aktığı bölümlerde önemlidir [11].
- Trane: ısıtmada sıcak gazın yukarı aktığı bölümde hızın yağı taşımaya yetmesini ister. Ayrıca bu hız kurallarının kökeninin belirsiz olduğunu not eder [5].
Bu kuralların çoğu sahada çekilen hatlar içindir. Daikin sahada borulanan sistemleri, Trane ve Lennox split sistemleri anlatır. Cihaz içindeki borular ise kısadır ve dikey bölümleri 0,5–2 m civarındadır. Bu yüzden üç noktada kaynaklardan ayrıldık:
- Yağ tuzağı gerekmedi. Kaynaklardaki tuzak eşikleri 1,5–6 m arasındadır. Cihaz içindeki kısa dikey bölümlerde tuzağın gerekmediğini kabul ettik. Kompakt cihaz içindeki kısa yükselişleri açıkça muaf tutan bir kaynak bu araştırmada bulunamadı.
- Dikey bölümü hız yerine kapasiteyle kontrol ettik. Firmaların sabit dikey hız değerlerini (6,1–8 m/s) 3/4 inç boru, küçük kompresör tek başınayken sağlamaz. Bu yüzden York'un kapasiteye dayalı tablosunu kullandık: 3/4 inç için gereken en düşük kapasite emiş yükselen borusunda 2,1 kW, sıcak gaz yükselen borusunda 3,2 kW'dır [4]. Küçük kompresör −7 °C'de tek başınayken evaporatör kapasitesi yaklaşık 4,7 kW'dır, yani iki koşul da sağlanır. York tabloları farklı koşullar için verildiğinden bu bir ön kontroldür.
- Gürültü sınırını cihaz içinde uygulamadık. Lennox'un 10 m/s emiş sınırını 3/4 inç boru, iki kompresör birlikteyken aşar (12,8–14,6 m/s) [10]. Bu sınır bina içinden geçen split hatlar içindir. Cihaz içindeki kısa borularda ASHRAE'nin 20 m/s üst sınırını esas aldık.
Neden seçimi emiş hattı belirler?
Mevsime göre değişen bir boru yılın bir bölümünde emiş, bir bölümünde basma hattıdır. Basma gazı emiş gazından yaklaşık 1,8–3 kat daha yoğundur. Bu yüzden aynı boruda ve aynı debide basma hızı emiş hızından o kadar düşüktür.
Ayrıca debi, iki kompresör birlikteyken en küçük kompresöre göre yaklaşık 4,7 kat büyüktür. ASHRAE'nin basma aralığı (10–18 m/s) ise yalnız 1,8 kat genişliktedir [6]. Bu yüzden emişte ASHRAE aralığında kalan bir çap basmada 10 m/s'ye ulaşmaz. Basmada 10 m/s'yi sağlayacak kadar küçük bir çap ise emişte 20 m/s'yi aşar.
Yani iki aralığı birden sağlayan çap yoktur ve hatlardan birine öncelik vermek gerekir. Öncelik emiş hattındadır, çünkü:
- Yağ emişte zor taşınır. Emiş gazı soğuktur ve yağ koyulaşır. Yağı kompresöre geri taşıyan tek şey gazın hızıdır. Basma hattında ise gaz sıcaktır ve yağ incelir, bu yüzden düşük hızda da akar. Yağ kondensere ulaşır ve sıvıyla birlikte geri döner; sıvı hattında bunun için hız gerekmez [11]. ASHRAE'ye göre de yatay hatlar düz ya da akış yönünde eğimliyse yağ normal hızlarla taşınır [6].
- Aynı kayıp emişte daha pahalıdır. Chemours'un R410A tablosuna göre 1,1 K hat kaybı emişte kapasiteyi %96,4'e, basmada ise yalnız %98,8'e düşürür [1]. Emişteki kayıp yaklaşık üç kat daha fazla kapasite götürür.
Lennox da ısı pompaları için aynı sırayı önerir: yağ taşınımı ve basınç kaybı için doğru boyutlanmış bir emiş hattı, ısıtmada basma hattı olarak da düzgün çalışır [10]. Bu araştırma dahilinde tersini söyleyen bir kaynak bulunamadı. Basmada tek istisna, sıcak gazın yukarı aktığı bölümlerdir; orada gaz yağı yerçekimine karşı taşımak zorundadır ve bu bölümler ayrıca kontrol edilir.
Bizim yorumumuza göre ASHRAE'nin 10 m/s önerisi ile Daikin'in 2,54 m/s alt değeri arasındaki fark da buradan gelir: ASHRAE ekonomik bir tasarım aralığı önerir, Daikin ise yağ dönüşü için inilebilecek en düşük değeri verir [2], [6].
Bu yüzden mevsime göre değişen boruları ASHRAE'nin emiş aralığıyla seçtik. Basma hattı oldukları mevsimde hızın 10 m/s'nin altında kalmasını kabul ettik.
Kompresör durumlarına göre hızlar
İki gaz borusu aynı çapta ve 3 m uzunlukta alındı. Amaç yalnız boru çaplarını karşılaştırmak olduğu için fitting'ler bütün hesaplarda aynı tutuldu ve dört yollu vananın basınç kaybı hesaba katılmadı.
Her çap üç kompresör durumunda ve EN 14825'in 4 noktası ile 2 modunda çözüldü [8]. Ecodesign tüzüğüne göre ortalama iklimde ısıtma yükü −7 °C'de tasarım yükünün %88'i, +12 °C'de %15'idir [9]. Bu yüzden küçük kompresör normalde hafif yükte tek başına çalışır. Ancak defrost sonrasında, kademeli kalkışta ya da büyük seçilmiş bir cihazda −7 °C'de de tek başına çalışabilir. Bu nedenle her durumu bütün noktalarda inceledik.
Aşağıdaki tablolarda ASHRAE emiş aralığının (4,57–20 m/s) dışında kalan değerler kalın yazılmıştır.
| Nokta | 5/8 inç | 3/4 inç | 7/8 inç | 1-1/8 inç |
|---|---|---|---|---|
| Yaz A (35 °C) | 21,3 | 14,3 | 10,3 | 6,0 |
| Yaz B (30 °C) | 21,5 | 14,4 | 10,4 | 6,1 |
| Yaz C (25 °C) | 21,7 | 14,5 | 10,5 | 6,1 |
| Yaz D (20 °C) | 21,8 | 14,6 | 10,5 | 6,2 |
| Kış A (−7 °C) | 19,1 | 12,8 | 9,2 | 5,4 |
| Kış B (2 °C) | 20,3 | 13,6 | 9,8 | 5,8 |
| Kış C (7 °C) | 20,8 | 13,9 | 10,0 | 5,9 |
| Kış D (12 °C) | 21,1 | 14,2 | 10,2 | 6,0 |
Tablo 2a — İki kompresör birlikte çalışırken emiş hızları (m/s).
| Nokta | 5/8 inç | 3/4 inç | 7/8 inç | 1-1/8 inç |
|---|---|---|---|---|
| Yaz A (35 °C) | 8,9 | 6,0 | 4,4 | 2,6 |
| Yaz B (30 °C) | 9,8 | 6,6 | 4,8 | 2,8 |
| Yaz C (25 °C) | 10,9 | 7,4 | 5,3 | 3,1 |
| Yaz D (20 °C) | 12,2 | 8,2 | 5,9 | 3,5 |
| Kış A (−7 °C) | 6,1 | 4,1 | 3,0 | 1,7 |
| Kış B (2 °C) | 7,3 | 4,9 | 3,6 | 2,1 |
| Kış C (7 °C) | 8,0 | 5,4 | 3,9 | 2,3 |
| Kış D (12 °C) | 8,7 | 5,9 | 4,2 | 2,5 |
Tablo 2b — İki kompresör birlikte çalışırken basma hızları (m/s). ASHRAE'nin 10 m/s önerisine yalnız 5/8 inç, yazın C ve D noktalarında ulaşır.
Debi en yüksek olduğunda 5/8 inç boruda emiş hızı yedi noktada 20 m/s'yi aşar ve doyma kayması yazın 0,81–0,85 K ile 1 K sınırına yaklaşır. Diğer çaplar emişte ASHRAE aralığındadır. Yaz A noktasında kayma ve kapasite kaybı 3/4 inçte 0,30 K ve %0,7, 7/8 inçte 0,13 K ve %0,3'tür.
| Nokta | 5/8 inç | 3/4 inç | 7/8 inç | 1-1/8 inç |
|---|---|---|---|---|
| Yaz A (35 °C) | 12,5 | 8,4 | 6,0 | 3,5 |
| Yaz B (30 °C) | 12,6 | 8,4 | 6,1 | 3,6 |
| Yaz C (25 °C) | 12,7 | 8,5 | 6,1 | 3,6 |
| Yaz D (20 °C) | 12,8 | 8,6 | 6,2 | 3,6 |
| Kış A (−7 °C) | 11,2 | 7,5 | 5,4 | 3,2 |
| Kış B (2 °C) | 11,9 | 8,0 | 5,8 | 3,4 |
| Kış C (7 °C) | 12,2 | 8,2 | 5,9 | 3,5 |
| Kış D (12 °C) | 12,4 | 8,3 | 6,0 | 3,5 |
Tablo 3a — Yalnız büyük kompresör (ZP42K5E) çalışırken emiş hızları (m/s).
| Nokta | 5/8 inç | 3/4 inç | 7/8 inç | 1-1/8 inç |
|---|---|---|---|---|
| Yaz A (35 °C) | 6,2 | 4,2 | 3,0 | 1,8 |
| Yaz B (30 °C) | 6,9 | 4,6 | 3,3 | 2,0 |
| Yaz C (25 °C) | 7,7 | 5,2 | 3,7 | 2,2 |
| Yaz D (20 °C) | 8,6 | 5,8 | 4,2 | 2,5 |
| Kış A (−7 °C) | 4,0 | 2,6 | 1,9 | 1,1 |
| Kış B (2 °C) | 5,0 | 3,3 | 2,4 | 1,4 |
| Kış C (7 °C) | 5,6 | 3,7 | 2,7 | 1,6 |
| Kış D (12 °C) | 6,2 | 4,2 | 3,0 | 1,8 |
Tablo 3b — Yalnız büyük kompresör çalışırken basma hızları (m/s). Hiçbir çap 10 m/s'ye ulaşmaz.
Büyük kompresör tek başınayken 5/8 inç, 3/4 inç ve 7/8 inç emişte ASHRAE aralığındadır. 1-1/8 inç her noktada aralığın altındadır.
| Nokta | 5/8 inç | 3/4 inç | 7/8 inç | 1-1/8 inç |
|---|---|---|---|---|
| Yaz A (35 °C) | 9,3 | 6,2 | 4,5 | 2,6 |
| Yaz B (30 °C) | 9,4 | 6,3 | 4,5 | 2,7 |
| Yaz C (25 °C) | 9,5 | 6,3 | 4,56 | 2,7 |
| Yaz D (20 °C) | 9,5 | 6,4 | 4,6 | 2,7 |
| Kış A (−7 °C) | 8,5 | 5,7 | 4,1 | 2,4 |
| Kış B (2 °C) | 8,9 | 6,0 | 4,3 | 2,5 |
| Kış C (7 °C) | 9,1 | 6,1 | 4,4 | 2,6 |
| Kış D (12 °C) | 9,2 | 6,2 | 4,4 | 2,6 |
Tablo 4a — Yalnız küçük kompresör (ZP31K5E) çalışırken emiş hızları (m/s). 7/8 inç sekiz noktanın yedisinde alt sınırın altındadır; yaz C noktasında 4,56 m/s ile sınırdadır.
| Nokta | 5/8 inç | 3/4 inç | 7/8 inç | 1-1/8 inç |
|---|---|---|---|---|
| Yaz A (35 °C) | 5,0 | 3,4 | 2,4 | 1,4 |
| Yaz B (30 °C) | 5,6 | 3,8 | 2,7 | 1,6 |
| Yaz C (25 °C) | 6,3 | 4,2 | 3,0 | 1,8 |
| Yaz D (20 °C) | 7,1 | 4,8 | 3,4 | 2,0 |
| Kış A (−7 °C) | 3,1 | 2,1 | 1,5 | 0,9 |
| Kış B (2 °C) | 3,9 | 2,6 | 1,9 | 1,1 |
| Kış C (7 °C) | 4,4 | 3,0 | 2,1 | 1,3 |
| Kış D (12 °C) | 5,0 | 3,4 | 2,4 | 1,4 |
Tablo 4b — Yalnız küçük kompresör çalışırken basma hızları (m/s). Hiçbir çap 10 m/s'ye ulaşmaz.
Küçük kompresör tek başınayken debi en düşüktür. 5/8 inç ve 3/4 inç emişte ASHRAE aralığındadır, 7/8 inç ve 1-1/8 inç aralığın altına iner. Yani debi azaldıkça emişte sorun küçük çaptan büyük çaplara geçer.
Tablolardan çıkan sonuç
Her çap için 24 durum vardır. Emişte ASHRAE aralığının dışında kalan durum sayısı 5/8 inçte 7, 3/4 inçte 0, 7/8 inçte 7, 1-1/8 inçte 16'dır. 3/4 inç, 24 durumun hepsinde emişte ASHRAE aralığını sağlayan tek çaptır.
Basmada ise ASHRAE'nin 10 m/s önerisine hiçbir çap bütün durumlarda ulaşmaz. Daikin'in yatay bölümler için verdiği 2,54 m/s değerinin altına 3/4 inç yalnızca küçük kompresör −7 °C'de tek başınayken iner (2,1 m/s) [2].
İki boru 7/8 inçteyken boruları tek tek 5/8 inçe küçülttük. Yazın emiş hattı olan boru küçülünce yaz kapasitesi %1,3–1,6 düşer, kış değişmez. Kışın emiş hattı olan boru küçülünce kış kapasitesi B–D noktalarında %0,9–1,1 düşer, yaz en fazla %0,3 düşer. Boru boyunun etkisi de 7/8 inç borularda küçüktür: 1,5 m'den 6 m'ye çıkmak yaz kapasitesini 0,07–0,15 kW azaltır.
ASHRAE'ye göre seçim 3/4 inçtir. Yatay bölümlerde tek dikkat noktası küçük kompresörün −7 °C'de tek başına çalışmasıdır; bu yüzden bu durumun kontrol stratejisiyle sınırlandırılması önerilir. Yükselen bölümler kapasite tablosuyla ayrıca kontrol edilir.
Sonuç: her gaz hattı için çap
Emiş hattı olarak çalışan her boru için 3/4 inç seçilmelidir: mevsime göre değişen iki boru ve her mevsim emiş hattı olan vana-kompresör hattı. Kompresörden vanaya giden hat her mevsim basma hattıdır ve 5/8 inç kalabilir.
Bu hat ASHRAE'nin 10 m/s önerisine yalnız iki kompresör birlikteyken yazın C ve D noktalarında ulaşır. Daha küçük bir çap bu çalışmada hesaplanmadı. 3 m'lik 5/8 inç boru, 7/8 inçe göre yazın 0,14–0,24 K ek basma doyma kayması getirir; bu, kısa hat için bir üst tahmindir. Danfoss kendi kompresörleri için bu hatta en az 1 m uzunluk ister [3].
| Hat | Yaz / Kış | Önerilen çap | Emiş hattıyken hız | Basma hattıyken hız |
|---|---|---|---|---|
| Kompresör → dört yollu vana | Basma / Basma | 5/8 inç | — | 3,1–12,2 m/s |
| Dört yollu vana → kompresör | Emiş / Emiş | 3/4 inç | 5,7–14,6 m/s | — |
| Vana ↔ iç batarya | Emiş / Basma | 3/4 inç | 6,2–14,6 m/s (yaz) | 2,1–5,9 m/s (kış) |
| Vana ↔ dış batarya | Basma / Emiş | 3/4 inç | 5,7–14,2 m/s (kış) | 3,4–8,2 m/s (yaz) |
Tablo 5 — Her gaz hattının yazın ve kışın hangi hat olduğu, önerilen çap ve üç kompresör durumundaki hız aralığı.
Kompresör ile vana arasındaki hatlar ayrı modellenmedi; hızları aynı çaptaki boruların hesabından alındı. Bu yüzden yukarıdaki kayma ve kapasite kaybı değerleri bu iki hattı içermez. Vana-kompresör hattı da 3/4 inç ve benzer boyda olursa tam sistemde emiş kayması bu hattın payı kadar, yani iki katına kadar artabilir. Bu durumda bile 3/4 inçte yaz A kayması 1 K'nin altında kalır.
Modelde 0,5 m'lik dikey bölümün hangi boruda olduğu ayrı tanımlanmadı, bu yüzden yükselen bölüm kontrolünü iki boru için de en düşük hızla yaptık. Tandem montaj kuralları, bu kompresör çiftinin üretici onayı, ters çevrimli uygulamalarda önerilen emiş akümülatörü ve dört yollu vana seçimi bu yazının kapsamı dışındadır [3], [12].
Isı pompası tasarımında hız aralıkları
Bir ısı pompasının borulamasına yaz modunda da kış modunda da başlanabilir. Ama hız sınırları tek bir mevsimden gelmez. Üst sınır en yüksek debide, alt sınır en düşük emiş sıcaklığında ve en küçük kademede kontrol edilmelidir.
Bu cihazda bunlar yaz tam yük (14–15 m/s) ve kış −7 °C'de küçük kompresör (5,7 m/s) oldu. Yani tam yükteki emiş hızı, alt sınırı korumaya yetecek kadar yüksek seçilmelidir. Cihaz −7 °C'nin altında da çalışıyorsa alt sınır o sıcaklıkta kontrol edilmelidir.
| Hat | Seçim ölçütü ve hedef | Üst sınır kontrolü | Alt sınır kontrolü | Bu cihazda |
|---|---|---|---|---|
| Vana ↔ bataryalar, emişken | Emiş hızı 4,57–20 m/s | En yüksek debi | En düşük emiş sıcaklığı, en küçük kademe | 5,7–14,6 m/s (3/4 inç) |
| Vana ↔ bataryalar, basmayken | Yalnız kontrol, 10 m/s altı kabul | — | Yatay ≥2,54 m/s, yükselen: kapasite tablosu | 2,1–8,2 m/s |
| Vana → kompresör | Emiş hızı 4,57–20 m/s | En yüksek debi | En düşük emiş sıcaklığı, en küçük kademe | 5,7–14,6 m/s (3/4 inç) |
| Kompresör → vana | Basma hızı 10–18 m/s | Yaz, bütün kompresörler | Kısmi yükte altı kabul | 3,1–12,2 m/s (5/8 inç) |
| Emiş hattı toplamı | Doyma kaybı ~1 K | Yaz, bütün kompresörler | — | 0,30 K (3 m boru, 3/4 inç) |
Tablo 6 — Her gaz hattı için seçim ölçütü ve hedef aralık; kontrol durumları ve sonuçlar bu cihaz içindir.
Basma hattı olan borularda 10 m/s altı kabul edilir, ama yatay bölümler Daikin'in 2,54 m/s değeriyle, yükselen bölümler York'un kapasite tablosuyla kontrol edilir [2], [4]. Bu cihazda 2,54 m/s'nin altına yalnız bir durumda inildi. Aralıklar ASHRAE'ye dayanır, kontrol durumları ise bu cihazın sonuçlarından çıktı; başka bir cihazda hesapla doğrulanmalıdır.
Pratik çıkarım
- Her gaz hattı, her kompresör durumunda ve her dış hava noktasında ASHRAE aralıklarına göre kontrol edilmelidir. Bu cihazda emişte üst sınırı yazın bütün kompresörler, alt sınırı kışın −7 °C'de en küçük kompresör zorladı.
- Mevsime göre değişen borular emiş aralığına göre seçilir. Sıcak gazın yukarı aktığı bölümlerde yağ dönüşü, en küçük kompresör çalışırken ayrıca kontrol edilmelidir.
- Düşük dış havada en küçük kompresörün uzun süre tek başına çalışması kontrol stratejisiyle sınırlandırılmalıdır.
Tek cümle ders: Yaklaşık 20 kW'lık bu asimetrik iki kompresörlü ısı pompasında çapı belirleyen tam yük değil en küçük kademedir; denenen dört çaptan ASHRAE'nin emiş hızı aralığını bütün kompresör durumlarında sağlayan tek çap 3/4 inç oldu.
Kaynaklar
- Chemours, Opteon Refrigerant Piping Handbook, t.y., https://www.opteon.com/en/-/media/files/opteon/o-rph-opteon-refrigerant-piping-handbook.pdf
- Daikin Applied, AG 31-011 – Refrigerant Piping Design Guide, t.y., https://midwestengineering.ca/pub/resources/Mechanical%20Engineering/Daikin/daikin-refrigerant-piping-design-guide-daikin-ag-31-011-lr.pdf
- Danfoss, SH090–SH380 R410A Scroll Compressors – Application Guidelines (AB243586442172en), t.y., https://assets.danfoss.com/documents/latest/468662/AB243586442172en-001702.pdf
- Johnson Controls (York), DX Piping Guide 050.40-ES2, t.y., https://docs.johnsoncontrols.com/chillers/api/khub/documents/NPajozD7K49YECMkUwD3MA/content
- Trane, SS-APG010C-EN – Refrigerant Piping Application Guide (R-410A), 2020, https://www.trane.com/content/dam/Trane/Commercial/global/products-systems/equipment/air-handling/blower-coil-air-handlers/SS-APG010C-EN_05052020.pdf
- ASHRAE, ASHRAE Handbook – Refrigeration, Bölüm 1 "Halocarbon Refrigeration Systems", 2022, https://handbook.ashrae.org/Handbooks/R22/SI/R22_Ch01/R22_ch01_si.aspx
- Eurovent Certita Certification, Technical Certification Rules ECP-13-Rooftop, Rev. 7, 2025, https://www.eurovent-certification.com/media/images/TCR/_EC/TCR_ECP-13_RT_2026_6930f011718a1.pdf
- CEN, EN 14825 – Testing and rating at part load conditions and calculation of seasonal performance, 2022, https://standards.iteh.ai/catalog/standards/cen/9fcc3835-2b65-478e-920e-3f3bacb6d2c5/en-14825-2022
- Avrupa Komisyonu, Commission Regulation (EU) 2016/2281 – Ecodesign requirements for air heating products, cooling products, high temperature process chillers and fan coil units, 2016, https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2016/2281/oj
- Lennox, Refrigerant Piping Design and Fabrication Guidelines, Corp. 9351-L9, 2018, https://tech.lennoxintl.com/c03e7o14l/viu12ch2uv/corp9351l.pdf
- Copeland (Emerson), Refrigeration Manual Part 4 – System Design (AE104), t.y., https://media.copeland.com/2c65d92c-bb4b-48e1-96e4-b1aa011847e5/AE104-System%20Design.pdf
- Copeland, Technical Information TI_Scroll_ZR_ZP_Multiple – Multiple-compressor assemblies in air-conditioning applications, t.y., https://media.copeland.com/12398edc-63bf-46f5-b10f-b16b0106d401/C071702_0408_0718_E_TI_AC_Tandem_Trio.pdf
- HVACinOne, HVAC seçim ve hesap yazılımı – cihaz teknik çıktıları (6.000 m³/h ters çevrimli rooftop, asimetrik kompresör çifti), 2026